NHẠC VIỆT
HỖN LOẠN VÌ THIẾU GIÁO
DỤC
Nghệ sỹ saxophone Trần Mạnh Tuấn
nói nhạc Việt rơi vào hỗn loạn như hiện nay vì thiếu một nền giáo dục âm nhạc. Tham
gia diễn đàn Chấn hưng
nhạc Việt, nghệ sỹ saxophone Trần Mạnh Tuấn đã chia sẻ những suy
nghĩ, trăn trở của anh về nền âm nhạc Việt Nam .
Theo tôi là giáo dục. Ví dụ như
nhạc nhẹ, chỉ có một vài người như tôi được đào tạo bài bản nhưng sự hợp tác
của chúng tôi với hệ thống giáo dục còn rất hạn chế.
Một số trường có tư duy mở để đem
đến những gì tốt nhất cho sinh viên, còn hấu hết đều bảo thủ, đóng cửa vì không
hiểu các vấn đề đương thời.
Sinh viên ra trường trở thành
nhạc công, ca sĩ phải chuẩn xác. Hiện tại Việt
Nam có bao nhiêu phầm trăm ca sỹ được đào tạo bài bản?
Tôi không đặt nặng vấn đề đào tạo
nhưng nếu muốn bật hẳn lên và vươn ra ngoài Việt Nam cần có sự học hỏi chuyên sâu.
Các nghê sỹ được đào tạo sẽ đạt đến đỉnh cao hơn những người chỉ có bản năng
bình thường.
- Nhưng rõ ràng rất nhiều sinh viên trường nhạc sau khi tốt nghiệp
không tìm được việc làm?
Bản năng nghệ sỹ chiếm 70% đến 80
% sự thành công. Nếu không có bản năng, bạn cũng chỉ là con số không kể cả có
được đào tạo ở nhưng trường nhạc giỏi nhất trên thế giới.
Học chỉ để có nhận thức bài bản
về một vấn đề, còn khả năng vốn có mới là điều quan trọng.
- Vậy giáo dục chính là nguyên nhân dẫn đến việc âm nhạc Việt Nam đang có quá
nhiều bất cập, thưa anh?
Đúng, chúng ta đang dạy và định
hướng sinh viên như thế nào? Ví dụ như nhạc cổ điển không có đầu ra.
Cơ hội việc làm khiến họ phải từ
bỏ và tìm sang nhạc hiện đại để có thể có công việc ở nhà hàng, quán cà phê…
Đào tạo trong khi không có đầu ra thì đào tạo để làm gì?
- Vậy phải làm sao để khắc phục tình trạng đó?
Một số thầy giáo còn không hiểu
thì làm sao có thể dạy được trò? Hay tư duy lấy
thầy cổ điển sang dạy nhạc nhẹ thì làm sao khá lên được.
Chỉ cần có một cuộc tuyển chọn
một nhóm giáo viên giỏi cho nhạc nhẹ: piano, trống, bass, ghi ta, vocal, hoà
thanh… thì tự khắc việc đào tạo sẽ được quy củ, bàn bản hơn rất nhiều là một sự
lộn xộn như hiện nay.
- Theo anh, nguyên nhân khiến các nhạc sỹ không tham gia vào Hội nhạc
sỹ Việt Nam
là gì?
Hội là nơi đại diện cho nghệ sỹ
trên mọi mặt, nhưng ở Việt Nam là
cơ chế xin – cho. Làm nghệ sỹ ưu tú, nghệ sỹ nhân dân cũng
phải xin. Nếu thấy hay, tốt thì trao bằng danh dự chứ tại sao nghệ sỹ phải đi
xin và khai đủ các loại giấy tờ?
Có nhiều người không đi thi, chỉ
ngồi chấm giải thì lấy đâu ra huy chương vàng để làm hồ sơ đi xin? Những người
như tôi chỉ giao lưu, chia sẻ kinh nghiệm chứ đi thi thì tôi thi với ai?
- Vậy là Hội nhạc sỹ không đủ hấp dẫn để khiến mọi người xin làm thành
viên?
Vào Hội là thuận lợi, tham gia
chẳng có hại. Hội chẳng bắt ai làm gì, chỉ định hướng, có những cuộc phát động
về các đề tài.
Tôi nghĩ đó là điều bổ ích, có
điều tôi không thích đi xin cái gì cả, và nhiều người cũng như tôi, thích hoạt
động độc lập hơn là phụ thuộc vào cơ quan, đoàn thể nào đó.
- Anh nghĩ sao về việc hiện nay có quá nhiều ca khúc không đạt chất
lượng đang được tung ra thị trường?
Đó là do cơ quan kiểm duyệt, Cục
nghệ thuật biểu diễn, Sở VHTTDL các tỉnh, thành phố… Khó để xét một ca
khúc đạt chất lượng hay không.
Nếu ca từ không đáng chê trách,
mỗi tội là nó không hay thì chẳng cấm được. Vấn đề là kể cả được cấp phép thì
nó cũng không tồn tại lâu nếu không hay.
- Vậy theo anh nguyên nhân nào dẫn đến việc hiện nay không có những ca
khúc đi cùng năm tháng như trước nữa?
Các nhạc sỹ nên nhìn lại mình.
Tác phẩm viết cho bản thân nhiều, không nhìn ra tính chia sẻ cho người
nghe.
Các ca khúc trước đây có giai điệu đẹp, ca từ có chiều sâu để nó tồn tại đến tận bây giờ. Chính sự hoa
mĩ của ngôn từ, chất thơ của giai điệu làm cho bài hát luôn trong tâm trí khán
giả.
- Thế nhưng một số nhạc sỹ cho rằng đó là do nhận thức khán giả đang có
xu hướng bình dân hoá?
Việc này không đổ tại người nghe
được. Khán giả rất đa dạng: cao cấp, bình thường, bình dân… Đôi khi có người
còn hiểu biết hơn nhạc sỹ.
Họ không viết được nhưng nhận
thức và cách đặt vấn đề của họ cực sâu.
Nhạc sỹ tự cho tác phẩm của mình
là cao quý nhưng khán giả mới là người thẩm định điều đó.
Nếu muốn thử nghiệm cho bản thân
thì xin mời về nhà đóng cửa viết và gặm nhấm đỉnh cao tự mình vẽ ra.
- Vậy các nhạc sỹ nên làm gì trong thời đại hiện nay, thưa anh?
Trong khi thị trường đang hỗn
loạn, tôi vẫn sáng tạo được vậy tại sao người khác lại không? Nhạc sỹ không nên
thất vọng, bởi họ chán thì khán giả làm sao thích được.
Cái gì đích thực sẽ sống lâu. Hãy
bắt tay vào làm đi chứ đừng nói nữa. Kêu chán mái thì được cái gì, hãy xoat
chuyển tình hình bằng sáng tạo và sản phẩm của mình.
Mỗi người đều
làm việc của mình thì tự khắc âm nhạc Việt Nam sẽ đi lên mà thôi.
- Xin cảm ơn anh!
HIẾU CAO (thực hiện)
http://vtc.vn/
