NHỮNG CA KHÚC HAY XỨ HUẾ
Nhắc đến Huế hẳn ai cũng nghĩ tới
sông Hương, núi Ngự, vẻ trầm mặc của lăng tẩm, cố đô, và sự bình yên của những
nhà vườn xanh mướt.
Có lẽ cũng bởi vẻ mộng mơ, hiền hòa mà Huế trở thành nguồn
cảm hứng vô tận để người đời lưu giữ đến muôn sau: Vẻ đẹp Huế chẳng nơi
nào có được, nét dịu dàng pha lẫn trầm tư.
Người ta yêu Huế không chỉ bởi
những danh lam thắng cảnh đẹp mà hơn cả là sự tỏa sáng của những giá trị văn
hóa vật thể và phi vật thể do con người tạo nên, điều này đã nên một thần thái
rất riêng của Huế. Nằm bên bờ sông Hương, cố đô Huế - di sản văn hóa thế giới –
luôn hấp dẫn ngọt ngào du khách với non xanh nước biếc thơ mộng, với quần thể
kiến trúc cổ kính các thành quách, lăng tẩm, chùa chiền u tịch.
Ở Huế có điều gì đó gợi lên nỗi
buồn man mác, làm nao lòng không biết bao tâm hồn thi sĩ… phong cảnh ở Huế trầm
lặng, gần gũi không phô trương ồn ào… Huế thật tế nhị nhưng đa sầu, đa cảm và
vô cùng sâu lắng…
Đêm trăng lên dòng Hương như dát
ngọc
Thả hồn trôi trong khoan nhặt tri
ân
Nhân dịp này, chúng tôi cũng có
dịp được trò chuyện với một vài người con xứ Huế để nghe tâm tư, chia sẻ suy
nghĩ của họ về mảnh đất và con người đầy lòng nhân ái nơi này:
Huế vào thu thì buồn lắm, ở Huế
chỉ có 2 mùa mưa nắng, nắng thì cháy đầu, còn mưa thì lê thê, thế nên người ta
nói rằng mưa Huế là một thứ đặc sản… Thời tiết ở Huế thay đổi thất thường, mùa
thu nhưng có những ngày nắng nóng lên đến 39-40 C, vẫn có những cơn mưa dầm dề
kéo dài hàng tuần và có cả những ngày lạnh của mùa thu heo may.
Người Huế vẫn hay nhắc nhau rằng
“Tháng 7 nước chảy lên bờ.” Huế buồn lắm, những lúc mưa Huế lại càng buồn hơn.
Mưa ở xứ Huế cứ dầm giề, rả rich ngày này qua ngà khác làm cho nỗi buồn càng
thêm trầm mặc hơn.
Ở Huế mùa thu khiến lòng người man
mác, buồn thoáng qua, thu ở Huế len lỏi trong mọi ngóc ngách của tâm hồn, vì
thế không ít người đã từng nói mùa thu ở Huế sao ngắn qua, ngắn như một giấc
chiêm bao, đến rồi lại đi trong chốc lát để lại bao nỗi tiếc nuối ngẩn ngơ…
Thực ra bấy lâu nay nghe mùa thu
thì mùa thu Hà Nội nhiều hơn. Ở Việt Nam thì Hà Nội, miền Bắc thì có mùa
thu còn miền Trung thì ít lắm. Vào thời điểm này, cách đây chừng 10 năm em thấy
trời mưa rầm mưa rì nhưng bây giờ thì nắng nhiều. Mùa thu ở em thì không có lá
vàng mà chỉ có nắng thôi. Đối với mỗi người, đối với mỗi đối tượng thì họ có
suy nghĩ về mùa thu khác nhau. Thí dụ như thời điểm này, nếu mưa rầm ngoài trời
thì buồn thì người ta lại cảm tác thơ, ca rồi nhạc… Cuộc sống bây giờ có thể
thời tiết ấm hơn, nhiều nắng hơn thì người Huế ra đường nhiều hơn, hiện tại mát
mẻ không oi bức nhiều, nhưng em vẫn thấy thiếu mưa!
Người xứ Huế yêu thơ và nhạc
lễ
Tà áo dài trong trắng nhẹ nhàng
bay
Nón bài thơ e lệ nép trong
tay
Thầm lặng bước những khi trời dịu
nắng . . .
Các thi sĩ thường ví Huế như một
thiếu nữ có nét đẹp cổ kính, nên thơ, sâu lắng… hình ảnh của Huế dịu dàng qua
những tà áo dài tím của những thiếu nữ qua cầu Trường Tiền với chiếc nón bài
thơ nghiêng nghiêng, của thấp thoáng những điệu nam ai, nam bình chạnh lòng bao
lữ khách. Có lẽ bởi Huế quá đẹp, quá dịu dàng mà con người nơi đây cũng
vậy:
Học trò xứ Quảng ra thi
Thấy cô gái Huế chân đi không
đành.
Người Huế trọng đạo lý, do đó,
lối nói văn hoa của họ là phương tiện để dạy dỗ con cháu và họ hàng, nói ít mà
hiểu nhiều, nói súc tích, thí dụ: “con nà! Nhà mình nghèo nhưng mình còn có
danh giá của nhà mình, mô có bỏ được. Đói cho sạch rách cho thơm con nà.
Người Huế trọng lễ nghĩa ngay cả
trong lời ăn tiếng nói, họ hay nói “dạ bẩm thưa”
Người Huế cũng rất tế nhị và
thường kín đáo “nói khéo” để sửa giùm cho người khác, thế nhưng, đôi khi họ
cũng “ngang tàn bướng bỉnh” đôi khi người dân xứ Huế khẳng định “tui rứa đó,
mầm chi tui”
Và nếu nói về con người Huế thì
không thể nhắc tới chuyện nghịch ngợm bông đùa, họ cũng rất vui vẻ trong lời ăn
tiếng nói, đôi khi ỡm ờ, giỡn cợt.
Thực khó tìm ra nơi nào trên mảnh
đất chữ S lại hội tụ đầy đủ vẻ đẹp tinh khiết hài hòa như Huế, Huế hẳn là nơi
để trở về vì những gì thân thương, gần gũi đều có ở Huế. Một quán ăn nhỏ lề
đường, một góc cà phê vắng lặng…không nơi đâu lại có nhiều chùa chiền như ở
Huế, trên núi đồi, trong thung lũng, giữa lòng phố…luôn có sự tương giao hòa
hợp giữa cuộc sống trần thế và sự mầu nhiệm của Phật pháp.
VŨ HOÀNG
http://www.rfa.org
